Loto mamahi ‘Amelika ‘i PNG hono tapuni ‘ofisi ‘o Taiwan he fonua.
ʻI he ʻaho 18 Siulai, naʻe fakahaa mai ʻe he Potungāue ʻo e ngaahi ngaue ki Muli ʻa ʻAmelika ʻoku nau fakame’apango’ia lahi he ngaahi lipooti ʻoku fai ʻe Papua New Guinea, ke tapuni ʻa e ‘ofisi fakafofonga ʻo Taiwan ʻi he fonua. Naʻe pehē ʻe ʻAmelika ʻoku kau ia ʻi he fakafepaki ʻa Beijing, ke fakasiʻisiʻi ʻa e ngaahi fehokotaki fakapolitikale ʻa Taiwan ʻi he Pasifiki.
ʻOku vakai foki ʻa Siaina ki Taiwan ko hono fonua ia ʻoku ʻikai ke ne maʻu ha totonu fakafonua kiate ia, ka ʻoku ʻikai tali ʻe Taiwan ʻa e ngaahi kaveinga pule ʻa Siaina. ʻOku fakahaa ʻeni ʻa e fepaki fakapolitikale ʻi he Pasifiki, ʻoku lahi ai ʻa e ngaahi fonua ʻoku nau fakahoko honau vaa fakapolitikale mo e taha pe ko e taha, ‘o fakatatau mo’enau fiema’u.
Ngaahi Kaveinga ʻOku ʻI ai:
- Fepaki Fakataautaha: ʻOku fakahaa ʻe he Pasifiki ʻa e fe’au’auhi fakataautaha ʻa Siaina mo Taiwan.
- Mahuʻinga ʻo Papua New Guinea: ʻOku ʻi ai ʻa e ngaahi koloa mahuʻinga mo e ngaahi fehokotaki fakapolitikale ʻoku fakahaa ʻa hono mahuʻinga ʻi he vaa fakataautaha.
- Fepaki ʻa ʻAmelika mo Siaina: ʻOku fakahaa ʻe he ngaahi fakamatala ʻa ʻAmelika ʻoku nau hoha’a he ngaahi ngāue ʻa Siaina ʻi he Pasifiki.
ʻOku fakahaa ʻe he ngaahi liliu fakapolitikale ʻi he Pasifiki ʻa e mahuʻinga ʻo e vahaʻa taimi ʻi he vaa fakataautaha. ʻOku fakahaa ʻeni ʻoku ʻikai ngata pe ʻi he ofisi fakafofonga ʻo Taiwan ʻi Papua New Guinea, ka ʻoku kau kiai mo e ngaahi fonua kehe he Pasifiki.
Ngaahi Founga Fakapolitikale ʻa Taiwan ʻi he Pasifiki .
ʻOku ʻamanaki ʻe Taiwan ke fakahoko honau fakataha fakapolitikale ʻi he Pasifiki ʻaki ha ngaahi founga hange ko e tokoni fakapaʻanga, ngaahi polokalama fefakatau’aki, mo e ngaahi fehokotaki kehe pe. ʻOku ʻamanaki ke fakahoko ʻe Taiwan ha ngaahi tokoni ki he ngaahi fonua Pasifiki ke fakahaa ʻenau mahuʻinga ʻi he vaa fakataautaha. ʻOku fakahaa ʻe he founga fakapolitikale ʻoku fakahoko ʻe Taiwan ‘a e mahu’inga ‘o e tauhi ʻa e ngaahi vaa fakatipilometika mo e ngaahi fonua he Pasifiki.
Ngaahi Tokoni Fakapaʻanga ʻa Siaina ʻi he Pasifiki.
ʻOku ʻamanaki ʻe Siaina ke fakahoko hanau fakataha fakapolitikale ʻi he Pasifiki ʻaki ha ngaahi tokoni fakapaʻanga lahi, ngaahi polokalama langa fakalakalaka, mo e ngaahi fehokotaki fakatekinolosia. ʻOku ʻamanaki ke fakahoko ʻe Beijing ha ngaahi tokoni fakapaʻanga ki he ngaahi fonua Pasifiki ke fakahaa ʻenau mahuʻinga ʻi he vaa fakataautaha. ʻOku fakahaa ʻeni ʻa e ngaahi tokoni fakapaʻanga ʻoku fakahoko ʻe Siaina ke fakasiʻisiʻi ʻa e ngaahi fetu’uaki fakapolitikale ʻa Taiwan ʻi he Pasifiki.
ʻOku fakahaa ʻe he ngaahi founga fakapolitikale ʻa Taiwan mo e ngaahi tokoni fakapaʻanga ʻa Siaina ʻa e fepaki fakapolitikale ʻi he Pasifiki. ʻOku fakahaa ʻeni ʻoku ʻikai ngata pe ʻi he ngaahi fakamatala fakapolitikale, ka ʻoku kau ʻi he ngaahi tokoni fakapaʻanga mo e ngaahi polokalama langa fakalakalaka.
Ko Tonga na’e fou mai he hala tatau ‘a e huu mai ‘a Siaina mo hono mafi fakapa’anga ‘o tu’unga hotau vaa mo Taiwan. Pea hokohoko atu ai ki he ngaahi fonua kotoa ‘o e Pasifiki. Ka ‘oku ‘ikai ke kataki’i ‘e ‘Amelika mo ‘Aositelelia, ke halakaka mai ‘a Siaina ha’ane fengaue’aki fakakautau mo ha fonua he Pasifiki. Na’e vaa tamaki ‘a ‘Aositelelia mo ‘Amelika pea mo Solomone keu teu ‘a Solomone ke fai ha fengaue’aki fakamalu’i. Na’e huu mai ongo fonua ni ‘o teke’i ai kitu’a ‘a e Palemia ‘o e ‘aho koia ‘i he loto ‘o e kakai.
Ko e fakamuimui ko e fakamo’oni ‘a Fisi mo ‘Amelika ki ha fengaue’aki fakakautau pea ko e taimi si’i mei hono talaki ‘o e fengaue’aki kuo fana loketi ‘a Siaina ki he tahi Pasifiki. Pea ko e tau fakapolitikale ‘a e ngaahi fonua ni he Pasifiki ‘oku fu’u malohi, ‘o tu’u ta’epau ai ‘a e ngaahi fonua he Pasifiki pe kofe tenau kau kiai. Ka ‘oku leleiange pe kenau nofo pe ‘i loto ‘o faka’aonga’i ‘a e ngaahi fonua ni ki he’enau fiema’u langa fakalakalaka.

